Łączna waga mikroorganizmów w naszym ciele wynosi ok 1,5-2 kg. Na  jedną  naszą komórkę przypada aż 10 komórek bakterii. Najwięcej z nich żyje w przewodzie pokarmowym. Coraz częściej mówi się o tym, że człowiek nie składa się wyłącznie z genów budujących jego organizm, ale jego funkcjonowanie uzależnione jest także od genów mikroorganizmów, które w nim zamieszkują. Dlatego prawidłowa mikroflora to jeden z najważniejszych elementów zachowania dobrego zdrowia i odporności. Jaka jest rola mikroflory  jelit?

Mikroflora, mikrobiota, mikrobiom

Termin mikroflora od zawsze kojarzył się z bakteriami zasiedlającymi nasz organizm. Z uwagi na to, że słowo „flora” zarezerwowane jest dla świata rośli, obecnie w literaturze światowej odchodzi się od tej nazwy i zastępuje ją terminami mikrobiota lub mikrobiom. Jednak w związku z tym, że w Polsce nadal bardziej powszechny jest termin „mikroflora” to będziemy się go trzymać.

Rola mikroflory jelit

Mikroflora jest jedną z trzech  najważniejszych składników bariery jelitowej. Jej prawidłowy rozwój i stan jest warunkiem niezbędnym do zachowania prawidłowej pracy i szczelności jelita.

Dlaczego ważna jest szczelność jelit? Co to jest bariera jelitowa? Sprawdź tutaj!

Podstawowe funkcje bakterii w jelicie:

  • Zapobieganie  namnażaniu się i zasiedlaniu  mikroorganizmów chorobotwórczych. Dzięki tworzeniu szczelnej „ tarczy” na błonie śluzowej jelita zapewniają one jego ochronę – bakterie przylegają ciasno do nabłonka jelita, przez co uniemożliwiają kolonizację go przez patogeny.  (rola ochronna)
  • Dostarczanie energii, produkcja witamin: z grupy B, K (rola metaboliczna i odżywcza)
  • Wspomaganie początkowego etapu trawienia (rola metaboliczna)
  • Stymulują układ odpornościowy gospodarza (rola immunologiczna)

 

Rola ochronna bakterii w jelicie

Za mikroflorę ochronną uznaje się przede wszystkim te bakterie, które produkują kwas mlekowy. Są to szczepy Lactobacilus i Bifidobacterium.

Wykorzystują one węglowodany z pokarmu i jako produkt uboczny wytwarzają kwas mlekowy, który zakwasza środowisko w jelicie. Dzięki temu chorobotwórcze mikroorganizmy i nie mogą się w nim rozwijać.

rola ochronna

Odżywianie nabłonka, produkcja śluzu.

Kolejne dwie bakterie, które mają ogromne znaczenie dla prawidłowego funkcjonowania jelit to Akkermanisia munciniphila i Faecalibacterium prausnitzii. Ta pierwsza produkuje szereg krótkołańcuchowych kwasów tłuszczowych, które są pożywką dla tej drugiej. Z kolei Faecalibacterium prausnitzii produkuje substancje odżywiające nabłonek jelita (głównie maślan). Odżywione i zaopatrzone w energię komórki jelita produkują śluz, który z kolei jest potrzebny do życia dla Akkermanisia.

akkermanisia

 

Rola immunologiczna bakterii w jelicie

Tkanka limfatyczna związana z błonami śluzowymi przewodu pokarmowego zawiera ponad 80 % limfocytów całego organizmu i tworzy skomplikowany system odpornościowy zwany układem GALT (ang. gut-associated lymphoid tissue). Kolonizowanie bakteriami zaczyna się już w momencie porodu, a bakterie zasiedlające jelito są pierwszymi antygenami z którymi układ odpornościowy ma kontakt. Zdrowe jelita i prawidłowa błona śluzowa ma kluczowe znaczenie dla odporności organizmu!

 

Jaki związek ma prawidłowa mikroflora z alergią? Przeczytasz tutaj!

Jak zbadać mikroflorę jelit? Przeczytasz tutaj!